Piyasa rahatladı mı, çiftçinin ürünü değer kazandı mı?





Tarih: 29 Eylül 2026 Salı 16:07

Yaş sebze ve meyve piyasasında fiyatların yapay biçimde yükseltildiği ve haksız kazanç sağlandığı iddiaları üzerine yürütülen soruşturma kapsamında 41 şüphelinin tutuklanması, sektördeki tartışmaları da beraberinde getirdi. Soruşturma kapsamında 1.029 üreticinin beyanına başvurulduğu, Hal Kayıt Sistemi ve Çiftçi Kayıt Sistemi verilerinin incelendiği açıklanırken, Mersin Ziraat Odası Başkanı Musa Yılmaz, sürecin üretici açısından sonuçlarına dikkat çekti.

Yılmaz, hukuka aykırı işlemlerin denetlenmesi gerektiğini belirterek, asıl meselenin üreticinin yaşadığı ekonomik tablo olduğunu söyledi. “Elbette hukuka aykırı bir işlem varsa gereği yapılmalıdır; buna kimsenin itirazı olamaz” diyen Yılmaz, ardından şu soruyu yöneltti:

“Ancak bugün üretici açısından sorulması gereken başka bir soru vardır: Piyasa rahatladı mı, çiftçinin ürünü değer kazandı mı? Üreticinin sahada hissettiği tablo maalesef bunu göstermiyor.”

 

“İHRACATIN YAVAŞLAMASI ÜRÜNÜN DALDA KALMA RİSKİNİ ARTIRIYOR”

 

Soruşturma sürecinin ardından sektörde oluşan tedirginliğin, zaten daralan ihracat ve pazarlama kanallarına yeni bir belirsizlik eklediğini ifade eden Yılmaz, Mersin’de sektör temsilcilerinin ihracatçıların alımlarda daha temkinli davrandığını dile getirdiğini belirtti.

Yılmaz, “Son günlerde Mersin’de sektör temsilcileri de ihracatçıların alımlarda daha temkinli davrandığını, ihracatın yavaşlamasının ürünün dalda kalma riskini artırdığını ifade etmektedir” dedi.

 Rusya-Ukrayna hattındaki lojistik ve güvenlik sorunlarının da tabloyu ağırlaştırdığını kaydeden Yılmaz, sorunun yalnızca fiyat olmadığını vurguladı. Yılmaz, “Mesele yalnızca fiyat değil; ürünün alıcı bulabilmesi ve ticaret çarkının dönebilmesidir” ifadelerini kullandı.

 

“MERSİN’DE ALIM VE İHRACAT KANALLARININ YAVAŞLAMASININ FATURASI ÜRETİCİYE ÇIKAR”

 

Mersin’in Türkiye tarımındaki ağırlığına dikkat çeken Yılmaz, kentte yaklaşık 3,6 milyon ton meyve ve 1,9 milyon ton sebze üretildiğini belirtti. Mersin’in özellikle limon ve şeftali başta olmak üzere birçok üründe önemli üretim merkezlerinden biri olduğunu kaydeden Yılmaz, ilin Türkiye yaş meyve ve sebze ihracatının yaklaşık yüzde 23’ünü karşıladığını ifade etti.

Yılmaz, “Böyle bir üretim merkezinde alım ve ihracat kanallarının yavaşlamasının ilk ve en ağır faturası kaçınılmaz olarak üreticiye çıkmaktadır” diye konuştu.

Temmuz 2026’da yalnızca Mersin’den gerçekleştirilen yaş meyve ve sebze ihracatının 60,6 milyon dolara ulaştığını belirten Yılmaz, kentin üretim ve ihracat kapasitesi nedeniyle yaşanan her daralmanın doğrudan çiftçiyi etkilediğini söyledi.

 

“MALİYETLER GERİLEMİYOR”

Pazar daralırken üretim maliyetlerinin de düşmediğini vurgulayan Yılmaz, TÜİK’in Temmuz 2026 verilerine göre Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi’nin yıllık yüzde 27,62, gübre ve toprak geliştiriciler grubunun ise yüzde 33,07 arttığını hatırlattı.

Mersin’de bu sezon şeftalinin kilogram maliyetinin yaklaşık 15 liraya ulaştığını belirten Yılmaz, bazı tüccarların ürünü 10 liradan, meyve suyu fabrikalarının ise 5 liraya kadar düşen fiyatlardan talep ettiğini söyledi.

 

“ÜRÜN ÇOK, MALİYET YÜKSEK, PAZAR DAR”

 

Tarımda üretim artışının da yeni bir sorun alanı oluşturduğunu belirten Yılmaz, 2026 yılı ilk tahminlerinde Türkiye genelinde şeftali üretiminde yüzde 88,6, üzümde yüzde 53, limonda yüzde 63,8, portakalda yüzde 63,9 ve mandalinada yüzde 46,3 artış öngörüldüğünü aktardı.

Yılmaz, “Önümüzde yalnızca maliyet sorunu değil, artan üretimin doğru pazarlara zamanında ulaştırılması sorunu da bulunuyor” dedi.

Üreticinin karşı karşıya olduğu tabloyu “Ürün çok, maliyet yüksek, pazar dar ise bunun adı üretici açısından kazanç değil, zarar demektir” sözleriyle değerlendiren Yılmaz, narenciyeden üzüme, şeftaliden sebzeye kadar 2026 yılı Mersin tarımının bilançosunun üretici açısından ağır olduğunu ifade etti.

 

 “ÇİFTÇİ ÜRÜNÜNÜ DALINDA BIRAKMAMALI”

 

Piyasanın denetimsiz bırakılmaması gerektiğini ancak denetim sürecinin ticareti durma noktasına getirmemesi gerektiğini vurgulayan Yılmaz, üreticinin hem hukuki güvenceden hem de pazara erişimden mahrum bırakılmaması gerektiğini söyledi.

Yılmaz, “Çiftçinin bugün ihtiyacı denetimsiz bir piyasa olmadığı gibi, korkudan ticaret yapamaz hâle gelmiş bir piyasa da değildir. Hukuk işleyecek, denetim yapılacak, haksız kazançla mücadele edilecek; fakat aynı zamanda üreticinin ürünü de dalında bırakılmamalıdır**” ifadelerini kullandı.

Üreticinin korunmadığı ve ürünün pazarsız kaldığı bir piyasa düzeninin sürdürülebilir olmadığını belirten Yılmaz, sözlerini şöyle tamamladı:

“Çünkü piyasa durduğunda kaybeden yalnızca tüccar ya da ihracatçı değildir. En ağır bedeli, bir yıl boyunca toprağa parasını, emeğini ve umudunu yatıran çiftçi öder. Üreticiyi korumayan bir piyasa düzeninin de üreticiyi pazarsız bırakan bir tedbirin de sürdürülebilir olması mümkün değildir.” (Haber Merkezi)


 



ANASAYFA
MASAÜSTÜ GÖRÜNÜM
HABER ARŞİVİ


KÜNYE


İLETİŞİM

guneygazetesi.com © Copyright 2026 Tüm hakları saklıdır.
İzinsiz ve kaynak gösterilemeden
yayınlanamaz, kopyalanamaz, kullanılamaz.


URA MEDYA