Mersin İskelesi

Aydın Sevim

Tarih : 16.11.2026
E-Mail :

Bir Zamanlar Azakhan


Eskiden Mersin’in ticari hayatının kalbi şimdiki Uray Caddesi’nde atardı. İlk antrepolar ve bürolar bu bölgede faaliyete geçmişti. Azakhan ihracat iskelesi olan Taş İskelenin karşısında olması ve yakınlarındaki diğer tüccar hanlarının ve ticari büroların bulunması nedeni ile Mersin ekonomisinde önemli yeri olan bir yapıydı. Ticaret hanı olarak ta bilinmekteydi.

Bu önemli yapının tarihi kısaca şöyledir:

Azakhan’ın bulunduğu yerin mahalle adı Frenk Mahallesi’dir. Kuzeyden güneye Katolik ve Ortodoksların meskûn olduğu bir semt olduğu için tapu kaydına da böyle geçmiştir. Bu han 1899 yılında Maralanbus Şatır isimli bir Rum aileden Hamdi Paşa isimli bir kişiye geçmiştir. 1918 yılında Adanalı Hüseyin, 1920 yılında Hulusi, 1927 yılında Abbas Hilmi Paşa Azak Han’ın maliki olmuşlardır. Bu tarihe kadar adı Azak değildi. 1928 yılında Azak zadeler burayı satın alınca, adı Azakhan olmuştur.

"Azak" kelimesi bağlama göre birkaç farklı anlama gelmektedir. Daha önceleri burası bir yolcu hanı durumundaydı. Alt kısımlarda hayvanlar üst kısımlarda ise insanlar kalırdı. Zamanla ticari bir mekâna dönüşmüştür. Azak zadeler burayı satın aldıktan sonra binada bazı değişiklikler yapmışlardır. İki taraflı çok güzel bir merdiven eklenmiştir. Giriş kapısı yenilenmiş ve ortaya bir havuz yapılmıştır. Bu değişiklikler Mersin’de kanalizasyon ve asfalt yol ve bazı inşaatlar yapan Alman Lenz Şirketi tarafından yapılmıştır.

Azak Han 1985 yılına kadar mevcut durumunu sürdürmüştür. Bu tarihte 750 Milyon liraya Azakzade varislerinden Faizoğluları Tarım Ürünleri Tic. ve San. AŞ’ye satılmıştır. Yeni malik burada inşaat yapmayı düşündüğünden kiracıları teker teker tahliye ettirmiştir. Ancak Azak Han İkinci derecede tarihi eser olarak tescil edilmiştir. İstenilen şekilde bir inşaata izin verilmesi söz konusu değildir. Mal sahibinin burada beş katlı bir İşhanı yapma önerisi Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Y. Kurulunun 4.9.985 tarihli ve 1394 sayılı kararı ile reddedilmiştir. Mal sahibi bu karar aleyhine Adana İdari Mahkemesine başvurmuştur. Bu arada restore edeceği beyanıyla çatı katından başlayarak bazı kısımlarda yıkımlar gerçekleştirmiştir. Ayrıca mal sahibi Anıtlar Yüksek Kuruluna tekrar başvurup yeni bir proje ile yeni bir teklif götürmüştür. Bu defa Yüksek Kurul, 15.5.1987 tarih ve 3231 Sayılı kararı ile eski kararından rücu ederek projenin uygulanmasını uygun bulmuştur. Mal sahibi bu karara dayanarak 24.6.1987 tarihinde Mersin Belediyesine başvurarak inşaat ruhsatı talep etmiştir. Belediye aynı günlü tarihle verdiği cevapta projenin belediyece de uygun bulunduğu ve gereken elektrik, betonarme, tesisat projelerinin ibrazı halinde ruhsat verileceğini bildirmiştir. Böylece mal sahibinin yaptığı yıkım onaylanmıştır. Azakhan’ın yıkılmasıyla bir zamanlar Mersin’in Wall Street’i olarak anılan Uray Caddesi de eski canlılığını kaybetmiştir.

Artık hiçbir şey eskisi gibi değildir. Bu süreçte kent merkezi batıya doğru kaymaya başlamıştır ve tarihi doku zarar görmüştür. Bugün Azakhan ve çevresi kısmen küçük esnaf mekanlarıyla varlığını sürdürmeye çalışmaktadır. Eski uluslararası ve canlı ticari atmosferinden uzak, daha sakin ve nostaljik bir noktaya dönüşmüştür.

O eski canlı ve hareketli günlere geri dönmek umuduyla…

 

 
  YAZARIN ARŞİVİ
 
 
 


 



ANASAYFA
MASAÜSTÜ GÖRÜNÜM
HABER ARŞİVİ


KÜNYE


İLETİŞİM

guneygazetesi.com © Copyright 2026 Tüm hakları saklıdır.
İzinsiz ve kaynak gösterilemeden
yayınlanamaz, kopyalanamaz, kullanılamaz.


URA MEDYA