Mehmet S. Nane

Mustafa Kemal Paşa’nın ‘Kutsal İstiklâl Yürüyüşü’ (4)


Aşağıda II. İnönü Savaşı’nın kazanıldığı gün, Mustafa Kemal Paşa ile İsmet Paşa arasında gerçekleşen telgraf haberleşmesini aynen veriyorum:

 

“Metristepe, 1 Nisan 1921

 

Saat 18:30’da Metristepe’den gördüğüm durum: Gündüzbey kuzeyinde sabahtan beri dayanan ve artçı olması muhtemel olan bir düşman müfrezesi sağ kanat grubunun taarruzu ile düzensiz olarak çekiliyor. Yakından takip ediliyor. Hamidiye yönünde karşılaşma ve faaliyet yok. Bozüyük yanıyor. 

Düşman binlerce ölüsüyle doldurduğu savaş meydanını silahlarımıza terk etmiştir.

 

Garp Cephesi Kumandanı

İsmet”

 

Mustafa Kemal Paşa hiç gecikmeksizin aynı tarihte İsmet Paşa’ya aşağıdaki telgrafı göndermiştir:

 

“Ankara, 1 Nisan 1921
İnönü Harp Meydanı’nda Metristepe'de

Garp Cephesi Kumandanı ve Erkânıharbiye-i Umumiye Reisi (Batı Cephesi Komutanı ve Genel Kurmay Başkanı)
İsmet Paşa'ya


Bütün dünya tarihinde sizin İnönü meydan muharebelerinde üzerinize yüklendiğiniz görev kadar ağır görev yüklenmiş kumandanlar pek azdır. Milletimizin istiklâl ve varlığı dahice idareniz altında görevlerini şerefle yapan kumandan ve silah arkadaşlarınızın kalbine ve vatanseverliğine büyük bir güvenle dayanıyordu.


Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makûs talihini de yendiniz. İstilâ altındaki talihsiz topraklarımızla birlikte bütün vatan bugün en ücra köşelerine kadar zaferinizi kutluyor. Düşmanın istilâ hırsı azminizin ve vatanseverliğinizin yalçın kayalarına başını çarparak paramparça oldu. 


Adınızı tarihin şeref âbidelerine yazan ve bütün millete size karşı sonsuz bir minnet ve şükran duygusu uyandıran büyük gâza ve zaferinizi tebrik ederken, üstünde durduğunuz tepenin binlerce düşman ölüleri ile dolu bir şeref meydanı seyrettirdiği kadar, milletimiz ve kendiniz için yükseliş parıltıları ile dolu bir geleceğin ufkuna da baktığını ve hâkim olduğunu söylemek isterim.


Büyük Millet Meclisi Reisi
Mustafa Kemal”



 

İsmet Paşa bu kendisini ve kahraman silah arkadaşlarını çok gururlandıran telgrafa şu cevabı verdi:

“Büyük Millet Meclisi Reisi 

Mustafa Kemal Paşa Hazretleri’ne


Zulüm ve zorbalık dünyasının en zalimce hücumlarına karşı yalnız ve şaşkın kalan milletimizin maddi ve manevi bütün kabiliyet ve kuvvetlerini ruhundaki ateşle toplayan ve harekete geçiren Büyük Millet Meclisi’nin Reisi Mustafa Kemal Paşa!


Kahraman askerlerimiz ve subaylarımız namına, askerlerimiz ile avcı hatlarında omuz omuza vuruşan fırka (tümen) ve kolordu kumandanları namına takdir ve tebrikatlarınıza büyük bir iftiharla teşekkürlerimi arz ederim.


Batı Cephesi Kumandanı 

İsmet”



 

Yukarıdaki telgraf haberleşmeleri tarihe mal olmuştur. Okurken ne hissettiniz bilemem ama emin olunuz her okuduğumda sadece tüylerim diken diken olmuyor; gözlerim de yaşarıyor.

 

Mustafa Kemal Paşa ve İsmet Paşa’nın tüm kumandanları, astları ve arkadaşlarının birleştiği hususlardan biri de her iki büyük adamın da askerlik edebiyatı olarak tabir edilen yazışmalarda fevkalade başarılı olduklarıdır. 

Harp ceridelerinde ve günlük yazılı emirlerde bu yüksek anlatım gücü, ifadelerdeki kalite ve seviye çok daha iyi anlaşılmaktadır.

 

 

***

 

Not: Tüm değerli dostların Kurban Bayramı’nı kutluyorum. Bayramın güzel ülkemize ve bizlere iyilikler getirmesini diliyorum.

4 Ağustos 2020 Salı günü buluşmak dileğiyle...

 



ARŞİV YAZILAR